Sau một khoảng thời gian khá dài, cụ thể là gần một năm rưỡi, tôi mới bắt đầu gõ những con chữ đầu tiên cho bài viết này. Để lâu mới viết vừa có cái hay mà cũng có cái dở. Cái dở là tôi chỉ kể được ý chính, quên mất những cảm xúc vụn vặt ở thời điểm mới chớm. Cái hay là bài viết lúc này sẽ như một tô mì Quảng thập cẩm =)))). Tô mì Quảng ấy có thành phần chính là hành trình của tôi tại nơi mà người ta gọi là công ty E đỏ. Thường thì người ta viết về công ty khi đã nghỉ, tôi thì chưa. Vẫn đang là một phần của tổ chức. Vẫn cơm áo gạo tiền với chốn này.
Kể về lý do tôi vào đây làm nha. Cơ duyên vào công ty là nhờ một người anh đồng nghiệp giới thiệu. Ban đầu offer chưa thật sự vừa vặn với kỳ vọng của tôi, nhưng cân nhắc một hồi, tôi nghĩ mình nên thử ở đây một thời gian. Lúc đó tôi cần một eo cảng với bờ kè chắn sóng phía trước, nơi tôi có thể đánh lái vào, neo lại và lấy lại nhịp cho bản thân.
Ngay lúc mới vào, tôi được sắp xếp làm dự án liên quan đến sức khoẻ của cư dân ở đất nước X. Nhưng rồi kế hoạch thay đổi, tôi được chuyển sang một dự án khác. Dự án này làm việc trực tiếp với client đến từ đất nước của sự khổng lồ. Ở đó tôi report bằng tiếng Anh với client mỗi ngày, và lead của tôi cũng là người nước ngoài luôn. Mọi chuyện diễn ra suôn sẻ khoảng nửa năm, cho đến khi các feature chính đã ổn định và phía client quyết định thu gọn team. Dự án vốn chỉ có 2 người làm, và tôi là người rời đi. Việc rời dự án được báo trước và kéo dài thêm khoảng 1 tháng, coi như thêm chút thời gian để bàn giao, và cũng để tôi kịp “chia tay” dự án trong êm đẹp. Chắc là khoảng đệm cho đỡ đớn đau chăng?
Việc tôi “chia tay” dự án kia lại rơi đúng lúc công ty có nhiều thay đổi, nên tự nhiên tôi có một khoảng gap. Khoảng gap này không phải là tôi nghỉ việc không lương, mà là tôi chưa có dự án để làm, thay vào đó tôi được giao làm boilerplate cho công ty. Thời gian đó tôi cũng ngồi nghiên cứu kha khá thứ như Prism .NET, ML (học máy) và vài thứ linh tinh khác. Đến giờ thì chắc cũng không còn đọng lại nhiều =))). Và cũng chính quãng thời gian này đã đẩy tôi tới một chuyện mà có lẽ rất rất lâu về sau tôi mới quên.
Thời điểm gap time, tôi chuyển chỗ ngồi xuống chung tầng với phòng HR. Chung tầng thôi chứ khác phòng, phòng này ít người ngồi hơn, do có sếp. Và trong khoảng thời gian “lưu trú” tại đây, lại rơi đúng mốc công ty chuẩn bị đi company trip. Để chuẩn bị cho chuyến đi, BTC (ban tổ chức của công ty) sẽ tổ chức văn nghệ trong đêm gala dinner. Ý tưởng của BTC là các tầng sẽ lập đội diễn văn nghệ với nhau, bất kể người đó có tài năng hay không, miễn là máu chiến là được.
Lúc đấy thì tôi chả liên quan gì đâu, tôi vốn không đam mê mấy thể loại văn nghệ ở công ty nên cũng không để ý. Cho đến khi nhận được lời rủ rê gia nhập đội chung tầng với HR. Không phải mỗi mình tôi, mà bên dev còn có thêm 2 bạn nữa (2 bạn này vốn thuộc team .NET nên tôi biết). Ở lần tụ họp đầu tiên của team văn nghệ, mọi người bàn về kịch bản và ai sẽ là vedette. Nói một chút về ý tưởng kịch bản của team tôi. Ý tưởng là có một nàng thơ (vedette) cùng đàn “hải sản” của mình tung tăng trên bờ biển. Mở màn là nhạc êm dịu, đàn hải sản lướt lướt trước sóng, sau đó nhạc chuyển kịch tính kéo theo sự xuất hiện của nàng thơ. Nàng thơ sẽ trình diễn khả năng XYZ gì đó mà kịch bản không ghi, vì người viết kịch bản chỉ nói là cần nhảy ra theo kiểu Gangnam Style, còn sau đó thế nào thì họ cũng không biết =))). Sau khi nàng thơ quẩy xong thì nàng thơ cùng đàn cá gom lại, múa cùng nhau và kết. Về chia vai thì tôi và một bạn dev vào vai hải sản, bạn còn lại làm người dẫn chuyện, còn vai vedette thì vẫn bỏ ngỏ vì có vẻ vai này hơi “dị thường”. Rồi kịch tính đến khi bạn nam kia rút, không chơi nữa. Lúc này đội thiếu người: nếu tôi vẫn làm hải sản thì phải lấy 1 trong 4 bạn nữ HR ra làm vedette, đội hình hải sản sẽ bị lệch. Thế là người ta đẩy vai vedette sang cho tôi. Ban đầu tôi dị lắm, tính không chơi nữa, nhưng vì đã hứa tham gia rồi thì biết làm sao. Lúc đó tôi nghĩ đơn giản, thôi thì cứ theo kịch bản xem sao. Nhưng sau khi ngồi coi lại, tôi thấy vấn đề khá chua. Thứ nhất, kịch bản đi theo lối kể chuyện và bám theo nhạc, nghĩa là múa gì thì múa nhưng phải khớp và canh đúng thời gian với nhạc á. Thứ hai, kịch bản chưa hề tính tới khúc nàng thơ quẩy một mình theo nhạc, vì chỉ mỗi điệu Gangnam Style lúc ra sân khấu thì không đủ để lấp hết phần nhạc còn dư.
Dẫn đến tôi kiểu: “Ơ chị ơi, chỗ này xong rồi em làm gì nữa nhỉ?”, tôi hỏi chị HR.
Chị đáp: “Cứ múa đại đại đi em.”
….
Ba chấm trên không phải là cuộc nói chuyện còn dài thêm nữa, mà là tôi không biết nói gì nữa á. Tôi đắn đo rất nhiều, vì requirement chưa rõ, client thì cũng chả biết chỗ đó làm gì vì họ cũng nhận requirement từ bên khác (chỗ này tôi ví cái kịch bản với requirement thôi nha). Đã có lúc tôi nghĩ mình nên nói một tiếng rồi rút khỏi cuộc chơi, khi mà độ quê đang dài như con sông. Nhưng nếu rút thì ai sẽ thế vào chỗ tôi nhỉ? Nếu tôi đá trái banh này đi, đi rủ khắp công ty cũng chả có ai chịu đâu, tôi dám cá thế.
Tôi suy nghĩ khá nhiều về lúc biểu diễn, nghĩ về việc bỏ cuộc chơi, nghĩ về kịch bản ngay cả trong lúc đi làm. Tôi thấy bản thân sao mà dính vào mấy cái này không biết nữa. Và rồi bất chợt, như cái cách quả táo rơi trúng đầu Newton, tôi nghĩ:
- Thật sự thì lúc lên sân khấu, mình sẽ dị như thế nào nhỉ?
- Hmm, chắc là sợ ánh mắt mọi người nhìn chăng? Tôi tự trả lời câu hỏi của chính mình.
- Rồi sao nữa, họ nhìn vậy rồi sao nữa?
- Ừ thì mình sẽ luống cuống, mình sẽ không làm được.
- Vậy là sợ mình không làm được chứ không phải sợ quê, phải không?
- Đâu, cả hai. Là sợ người ta chê, rồi mình quê, vì 30 tuổi rồi, người thì gầy mà lên sân khấu làm gì thế không biết.
- À, là sợ bị đánh giá đúng không nhỉ? Tại sao mình lại sợ bị đánh giá khi mà bản thân đã giữ lời hứa tham gia cùng team? Mình nghe đâu đó người ta nói rằng con người thường quan tâm đến bản thân mình là chính. Họ cũng như mình, cũng sợ bị đánh giá, cũng sợ bị quê. Chẳng ai ghi nhớ hay để ý nhiều đến một người khác, khi mà người đó chả làm gì trái đạo đức cả.
- Ừ thì đúng là suy cho cùng, mình sợ bị đánh giá chứ chắc gì người ta đã đánh giá mình. Mà có đánh giá thì sao nữa nhỉ? Đã chơi thì phải chịu ngay từ đầu chứ nhỉ?
- Giữ được quan điểm sống đúng là được rồi, sao không một lần thử cái cảm giác mình đang sợ đó xem sao?
Và thế là có vẻ tôi tự đả thông tư tưởng cho mình thêm chút. Lúc này tôi không còn bị bủa vây bởi mấy suy nghĩ nên hay không nên, hay sợ bị đánh giá nữa. Trong đầu tôi chỉ còn một câu hỏi: làm thế nào để vừa khớp kịch bản, vừa lấp đủ thời gian của bản nhạc kia nhỉ? Nếu khách hàng đã không cho requirement chi tiết, thì tại sao chúng ta không nghĩ ra solution rồi đưa solution đó cho chính họ? Chính họ cũng đang “đói” solution như chúng ta mà. Lâu nay công việc vẫn thế: sếp giao một việc mà chính sếp chưa mô tả chi tiết được, thì tôi đưa sếp vài option để cùng chốt hướng đi. Có vẻ mọi thứ liên quan đến nhau nhỉ? Tôi như thấy một hướng đi mới trong đầu, nên ngay hôm đó đi làm về, tôi liền nhờ em gái trợ giúp một tay. Tôi kể bối cảnh câu chuyện, sau đó là kịch bản, rồi nhờ em giúp tôi ở phân đoạn trình diễn. Chắc nhờ xuất thân dân kinh tế, lại tham gia câu lạc bộ báo chí các kiểu, nên chỉ trong vài nốt nhạc em đã cho tôi một solution trình diễn lấp trọn vẹn khoảng thời gian đó. Lúc chỉ tôi tập, em có nói một câu mà thực lòng, người làm anh như tôi thấy nó sâu sắc hơn bản thân mình vạn lần: đã không làm thì thôi, chứ đã làm thì phải đến nơi đến chốn, lên sân khấu, người ta không cười người dám làm, mà chỉ cười khi chính mình tự thấy quê trước và không dám thể hiện bản thân. Nớ nói văn vẻ lắm, mà chừ lâu quá rồi nên tôi chỉ nhớ đại ý như vậy. Tôi nghĩ mình đã tìm đúng “model AI” trợ giúp rồi =))). Ý tưởng là ngay sau khi nhảy ra sân khấu bằng Gangnam Style, tôi sẽ quay về chính diện sân khấu, catwalk một đường dài xuống phía trước, tháo kính, chỉ tay một góc 120 độ rồi nhìn lại khán giả. Sau đó quay vào sân khấu, nhập lại với đàn hải sản của mình ở đoạn sau. Ý tưởng là thế, triển thôi! Tôi mở nhạc, em biểu diễn, tôi làm theo rồi nhờ em nhận xét, cứ thế hết nguyên một buổi chiều.
Sau buổi chiều tập dợt cùng em gái hôm đó thì hôm sau tôi lên đường đi trip. Lần đầu đi trip mà trong đầu cứ như đang đi làm nhiệm vụ bí mật á. Đêm gala dinner diễn ra ngay buổi tối đầu tiên sau khi tới nơi. Trước lúc gala bắt đầu, tôi xuống hậu trường phụ setup những thứ cần thiết, rồi mang ý tưởng kia (cái đã tập ở nhà) ra tập với mọi người lần cuối (ở công ty thời gian tập không nhiều, chắc được 3–4 lần gì đó thôi), và trời ơi, nó khớp nhạc một cách kỳ lạ. Thật sự lúc đó vui lắm, như thể người tôi tràn đầy năng lượng á. Tuy vậy, sau khi gala dinner kết thúc, tôi vẫn có hơi hụt hẫng một tí.
Vì bể dĩa, hay vì không đạt giải? Cũng không hẳn là cả hai. Thứ nhất, tôi hơi hụt hẫng vì lúc đi xuống sân khấu có hơi gượng. Tôi bị quíu và làm không đúng như ý định. Có lẽ tập chưa đủ nhiều nên tôi luống cuống chăng. Thứ hai, tôi hơi buồn vì giải không cao. Thực tế tôi tham gia cái này chả phải vì giải chút nào, nhưng cảm giác vẫn hơi hụt hẫng sao sao á.
Nhưng rồi mọi chuyện cũng xong. Sau lần đó, cho đến bây giờ tôi vẫn luôn nhớ: khi gặp điều gì khiến bản thân sợ hãi, không dám bước tiếp, thì có thể tự vấn bản thân bằng vài câu hỏi:
- Mình đang sợ điều gì nhỉ?
- Nếu điều đó xảy ra thì sao ta?
- Mình có đang làm gì sai hay không đúng không nhỉ?
- Sợ rồi thì sao? Rồi sao nữa?
- Việc này có làm lệch lạc quan điểm của mình không nhỉ?
Tôi thấy hỏi xong vài câu đó thì bản thân sẽ được đả thông thêm một chút.
Sau hôm đó, cuộc sống của tôi vẫn bình thường như mọi ngày. Xem ra tôi tự hành hạ mình là chính, chứ có quê như con sông gì đâu.
Tôi ngồi xem lại ảnh, và vẫn không sao hiểu được lúc đó mình làm ri được nhỉ =))).
Còn chuyện công việc, cuộc thi hackathon và chuyến trip thứ hai, tôi để dành cho phần sau.
